پشت پرده اقتصاد ایران

با پیروزی انقلاب اسلامی ایران به رهبری امام خمینی(ره) و و ارائه الگویی جدید و مستقل از شرق و غرب و ساختارشکنی های این انقلاب در تلاش برای پی ریزی الگوی جدیدی از نظام اجتماعی مبتنی بر مهندسی اجتماعی و سیاسی و اقتصادی و فرهنگی اسلام و زدن دست رد بر سینه ابرقدرت ها و خروج ایران از نظام زنجیره ای اقتصاد بین الملل عملا تقابل میان دو ساختار متعارض در عرصه های گوناگون آغاز گردید، که این تقابل علاوه بر جنبه های خشن و تاکتیکی به زمینه های دیگر ساخت های اجتماعی دو نظام فکری و مهندسی اجتماعی نیز سرایت نمود.
از آنجا که نظام فکری ابرقدرت های حاکم بر جهان معاصر نظامی مادی و اقتصاد محور و مبتنی بر اصالت لذت حاصل از منافع مادی بود بر همین اساس و با نگاه خاص آنان یکی از مهمترین عرصه هایی که در راستای به زانو درآوردن ساختار جدید در نظر گرفته شد عرصه اقتصاد به عنوان زیربنای بقای جامعه و تمدن ها بود و در همین راستا از سالهای آغازین انقلاب اسلامی و شروع تقابل با غرب، یکی از مهمترین ابزارهایی که در راستای تضعیف جریان انقلاب توسط دولت های غربی به کار گرفته شد بحث تحریم های اقتصادی بود؛ که هراز گاهی به بهانه های مختلف از قبیل تسخیر سفارت آمریکا، جنگ، اختلافات سیاسی و دیپلماتیک و در سالهای اخیر به بهانه مسئله انرژی هسته ای اقدام به تشدید آن نموده اند؛ تا به امروز که به ادعای خود دولتهای غربی در وضعیت تحریم فلج کننده و یا کمرشکن قرار داریم؛ و نکته حائز توجه در اینجا عدم تاثیر اساسی و شکننده تحریم ها بر ساختار اقتصادی کشور و رشد غیرطبیعی اقتصاد زیربنایی ایران در همین سالهای تحریم بر خلاف سایر کشورهای مورد تحریم قرار گرفته است و همین امر سبب بروز ابهامات و سوالاتی در خصوص موثر بودن تحریم ها بر ایران حتی در کشور های غربی و همچنین بروز نظرات بسیار و متفاوت در خصوص چگونگی گذشتن ایران از تحریم ها و دور زدنشان و علل عدم تاثیر اساسی تحریم ها بر اقتصاد ایران گردیده است.
عمده پاسخ هایی که به این قبیل پرسش ها داده میشود به سمت نکاتی چون هوش و توانایی و خلاقیت و سختکوشی دانشمندان ایرانی و یا مهندسی معکوس پدیده تحریم و تلاش جهت تولید علم و ایجاد صنعت بومی در داخل کشور و لطف الهی و روحیه انقلابی مردم و حداکثر تحلیل هایی اقتصادی در خصوص رانتیر بودن دولت های ایرانی و تزریق بودجه نفتی به اقتصاد کشور منتهی می گردد. اما آیا تنها با اتکا به موارد فوق سالها اقتصاد کشور به پیش رفته و تحریم های گسترده وچندلایه بین المللی بی اثر شده و اگر چنین بوده پس علت بحران اخیر ارزی کشور را در کجا باید جست؟
در پاسخ به سوال فوق ابتدا باید گفت که تمام نکات ذکر شده به عنوان بخشی از جواب صحت دارند اما تمام جواب نیستند چرا که ما در عرصه روابط بین الملل و در یک فضای واقعی ناچار به تعامل با سیستم اقتصاد بین الملل بوده ایم و در یک فرآیند تعاملی عادی وجود تحریم های اقتصادی بین المللی و علی الخصوص تحریم های ارزی که در راستای فلج ساختن اقتصاد ما طراحی گردیده بودند موجب نابودی هر اقتصاد زنده و پویائی می گردید که در مورد ما نشد چرا که ساختارهای تعامل بین المللی اقتصاد جمهوری اسلامی با شیوه هایی انقلابی و ساختارشکنانه و با استفاده از ظرفیت های منحصر به فرد خود و متحدین استراتژیکش اقدام به طراحی مدارهای اقتصادی جدیدی در راستای تامین احتیاجات و پوشش تعاملات اقتصادی و ارزی استراتژیک خود نموده بود که در طول این سالها با استفاده از این ساختارها به راحتی تحریم ها را دور زده و در مسیر پیشرفت به سمت جلو حرکت می کرد و البته دشمن نیز با تمام تلاش سعی در شناسایی و انهدام این شبکه روابط می نمود اما همیشه چند گام عقب تر از دولت ایران بود و بخش هایی که آسیب می دید از قبل توسط جمهوری اسلامی با قطعات جایگزین پوشش داده شده بود و این بازی موش و گربه در عرصه اقتصاد بین الملل سالها بود که با دست پیش ایران ادامه داشت و هر چقدر هم که تحریم ها شدت می یافت تاثیر آنچنانی بر اقتصاد ایران یافت نمی شد و گلوگاه های اصلی این ساختار آسیب نمی دید.

اوضاع نابسامان ایران در سالهای اخیر...